Golestan Quran


محمد صادقی اصفهانی معروف به صادقی تهرانی، متولد ۱ فروردین ۱۳۰۵ تهران - درگذشت: ۱ فروردین ۱۳۹۰ قم. از مراجع تقلید شیعه و مفسران قرآن است.

وی صاحب تفسیر الفرقان فی تفسیر القرآن بالقرآن و السنه و مترجم قرآن کریم ترجمان وحی است. وی با توجه به تألیفات متعدد تفسیری از¬جمله، تفسیر تسلسلی قرآن با عنوان الفرقان فی تفسیر القرآن بالقرآن و السنه در سی جلد به زبان عربی و همین‌طور تفسیر موضوعی سی¬جلدی قرآن، به زبان عربی (تفسیر الفرقان موضوعی)، هم¬چنین تفسیر مختصر قرآن به زبان عربی با عنوان تفسیر البلاغ در یک¬جلد و تفسیر قرآن پنج¬¬جلدی فارسی به نام ترجمان فرقان و ترجمه تفسیری قرآن به زبان فارسی با عنوان ترجمان وحی از جمله نوادر اندیش¬مندان و متخصصین برجسته در این رشته از معارف الهی به¬شمار می‌رود که در این وسعت تعدادی و مفهومی، در تفسیر قرآن وارد شده¬است. آثار و تألیفات گوناگون وی بالغ بر یک¬صد اثر در¬خور توجه بوده که به¬دلیل تخصص ویژه‌اش در قرآن‌شناسی، بسیاری از این آثار در ارتباط با زمینه‌های گوناگون قرآنی است؛ چنان‌که دیگر آثارش در زمینه‌های فقهی، کلامی، فلسفی و جز آن نیز دارای لون و صبغه قرآنی است؛ چنان‌که کتاب تبصره الفقهاء وی را می‌توان یک دوره بازنگری تطبیقی کامل ابواب فقهی بر محور قرآن به¬شمار آورد. صادقی تهرانی به¬جد، روش تفسیر قرآن به قرآن را باور داشته و با تکیه و اعتماد اصلی بر قرآن، منابع دیگر دینی را با نگاه نقادانه نگریسته و به¬ همین¬دلیل در برخی موارد دیدگاه‌های ویژه‌ای از سوی وی ارائه شده¬است. او در کنار تفسیر، از ده‌ها سال پیش در زمینه مطالعات تطبیقی ادیان نیز تلاش‌های علمی گسترده‌ای داشته و افزون بر مطالعات و تألیفات متعدد در این زمینه با حضور و اقامت چند¬ساله در کشورهای عربی و اسلامی گفتگوهای بسیاری با عالمان دیگر ادیان نیز داشته-است. صادقی تهرانی در تفسیر قرآن از روش قرآن به قرآن استفاده می‌کرد و بعد از استاد خود سید¬محمد حسین طباطبایی(ره)، در زمره کسانی است که به¬طور جدی از این روش استفاده کرده‌اند. وی در تمام ابعاد فقهی، فلسفی، عرفانی و... و حتی ادبیات عرب، به خود قرآن تمسک نموده و مخصوصاً آیات¬الاحکام را در تفسیر خود مورد بررسی خاصی قرار داده¬است. او در برابر فقه پویا و فقه سنتی که عامه علمای معاصر شیعی برمبنای آن‌ها فتوی می‌دهند، برای صدور احکام برمبنای فقه گویا فتوی می‌دهد. او ارائه¬دهنده فقه گویا است که در آن تنها قرآن، محور استنباط است بدین¬صورت که سنت قطعیه از عرضه احادیث بر قرآن به¬دست می‌آید.
ترجمه قرآن
ترجمان وحی به¬عنوان اولین ترجمه‌ تفسیری به زبان فارسی با مبنای قرآن به قرآن و هم¬چنین در حدود 60 سال تدریس تفسیر قرآن به زبان‌های عربی و فارسی در حوزه‌های علمیه و دانشگاه‌های تهران، قم، نجف، بیروت، مکه، مدینه و سوریه و پس از تألیف تعداد بسیاری کتب فقهی، اصولی، مقارنات ادیان، فلسفی، عرفانی، عقیدتی و سیاسی و در مرحله‌ آخرِ تحقیقات قرآنی خویش تفسیر ترجمان فرقان را برای فارسی‌زبانان حجت و بیانی روشنگر و برای سایر تراجم پس از متن عربی قرآن، اصل و بنیادی شایسته به یادگار گذارد و روح پاکش به ملکوت اعلی و نزد پروردگار جهانیان شتافت. این ترجمه قرآن با دو چاپ نسبتاً متفاوت وجود دارد. ترجمان وحی از جمله ترجمه‌های اجتهادی عصر ما به¬شمار می¬آید که مترجم گرامی بر اساس نگاه تفسیری خویش، آن¬را به زبان فارسی عرضه داشته¬است. لذا اگر تفاوت چشم¬گیری از جهاتی با ترجمه‌های دیگر در آن دیده¬می‌شود، مربوط به نگاه خاص اجتهادی و تفسیری ایشان است. نکته¬های دقیق حاکی از تدبر در قرآن و تفسیر قرآن به قرآن که در تفسیر الفرقان به وضوح نمایان است، تا¬حدودی در ترجمه فارسی ایشان نیز انعکاس یافته¬است. بنابراین نقاط¬قوت در این اثر فراوان است
از مزیت¬های این ترجمه، نوعی پویایی ترجمه است یا به تعبیر دقیق‌تر، پویایی متنی است که نویسنده یا مترجم پدید آورده¬است. منظور از پویایی ترجمه، ناظر¬بودن ترجمه به شبهه¬های کلامی، فقهی و دیدگاه‌های فقهی مترجم، تصحیح پاره‌ای از اندیشه‌هایی است که احیاناً مفسران، فقیهان، متکلمان و تاریخ‌نویسان داشتند و ایشان تلاش کرده-است که ترجمه را با توجه به آن¬چه که در زمان وی روی داده و با آن درگیر بوده¬است، شبهات و سوالاتی که وجود داشته¬است، سامان دهد. مرحوم دکتر صادقی یک ترجمه‌ای را پدید آورده‌اند که ناظر به بسیاری از مسائل روزگار خودشان است و جاهایی ناگزیر از ظاهر متن عدول کردند و در جاهایی نیز از ظاهر متن عدول نکردند، اما در توضیحات و پاورقی‌های فراوانی که برای این ترجمه نوشته‌اند، توضیح دادند و توجیه کردند که ظاهر این متن می‌تواند گویای چه چیزی باشد. مرحوم دکتر صادقی یک ترجمه‌ پویا پدید آورده¬اند. طبیعتاً ترجمه‌ پویا می¬تواند یک امتیاز فوق¬العاده باشد، چون مترجم یک ذهن فعال دارد که ناظر به یافته‌های جدید دروان خود و حتی گذشته‌ها است.
با همه امتیازاتی که این ترجمه دارد، بر آن نقدهایی نیز وارد است، برای نمونه:
در آیه‌ 47 سوره‌ مریم می‌فرماید «قال سلام علیک» (مریم/ 47) اکثر مترجمان به اشتباه ترجمه کرده¬اند: «درود و سلام بر تو باد». در حالی¬که پدر بت‌پرست حضرت ابراهیم ایشان را می‌راند، «لَئِنْ لَمْ تَنْتَهِ لَأَرْجُمَنَّكَ وَ اهْجُرْني‏ مَلِيًّا» (مریم/ 46) برو که این مدت تو را نبینم. حضرت ابراهیم هم در جواب او می‌فرمایند: «درود و سلام بر تو»؟ این آیه را آقای قزوینی درست ترجمه کردند و گفتند «تو را به سلامت». اما آقای خرمشاهی و فولادوند و هم¬چنین مرحوم صادقی ترجمه کردند: «سلام و درود بر تو». این مثل سلام نماز است، السلام علیکم و رحمه الله، خداحافظی نماز است. عرب‌ها موقعی که می‌خواهند از هم جدا شوند، می‌گویند السلام علیکم و رحمه الله و برکاته. زبان مقصد و زبان مرجع این¬جا است. عرب به خداحافظی، سلام علیکم دارد. پس ابراهیم هم گفته است سلام علیک؛ یعنی بدرود. ولی استاد ترجمه کردند سلام و درود بر تو.

ارسال نظر


کد امنیتی
بارگزاری مجدد

Back to Top

Golestan Quran
Template Design:Zand Group